Hasło: Wolność kocham i rozumiem nieprzypadkowo odnosi się do sfery ludzkiego doznania osiągalnego poprzez przenikające się wzajemnie obszary emocji i rozumu – dwóch kategorii poznania najlepiej dopełniających się właśnie w muzeum. Odzyskiwanie niepodległości trwało długo, dłużej nawet niż świętowany teraz jubileusz. By podkreślić długotrwałość tego procesu naznaczonego traumatycznymi faktami naszej historii Muzeum Narodowe postanowiło przygotować dla Państwa specjalny, trwający przez większą część roku program – ofertę muzealnych spotkań z Państwem i dla Państwa. Zależy nam, by stworzyć odbiorcom naszej oferty motywację do częstych wizyt w różnych miejscach muzeum. Tematyka i charakter poszczególnych spotkań będą zróżnicowane - niekiedy wydadzą się wcale nie oczywistymi w kontekście roku jubileuszowego. To dlatego, że chcemy dać Państwu impuls do wspólnego wraz z nami cieszenia się Muzeum Narodowym w Poznaniu takim jakie ono jest dziś. Chcemy pokazać Państwu instytucję i ludzi w niej pracujących – takimi jakimi są, teraz i tu, w tym szczególnym czasie stuletniego jubileuszu. (Adam Soćko, Zastępca Dyrektora ds. Naukowych MNP, fragment wstępu do przewodnika po programie wydarzeń, cały tekst dostępny jest pod linkiem Wstęp)

Oferta całoroczna dla szkół i widzów indywidualnych

Spacery tematyczne l Lekcje muzealne dla szkół

Harmonogram wydarzeń

Projekt realizowany w ramach obchodów stulecia odzyskania niepodległości 

 

 

 

 

A. Grottger, Pochód na Sybir, 1867
Powitanie Wojsk Wlkp. w Bobrujsku 1919 r. Prezentacja 1 Pułku Ułanów Wlkp

Maj

WYKŁADY / SPOTKANIA

12.05.2018 l sobota l 13.00
Pochód na Sybir Artura Grottgera – historia pewnego rysunku

Artur Grottger (1837–1867), malarz, ilustrator, rysownik był szczerym patriotą. Jego postawę i odczucia w stosunku do Powstania Styczniowego w 1863 r. najlepiej oddaje kartonowy cykl „Pochodów na Sybir”. Jeden z kartonów znajduje się w zbiorach Gabinetu Rycin MNP. Podczas wykładu zaprezentowana zostanie historia powstania tego ciekawego rysunku i jego przedstawienia graficznego, a także inspiracje artysty oraz użyte techniki. Towarzyszyć będzie temu opowieść o nabyciu rysunku przez Jana Działyńskiego, kolekcjonera i działacza wolnościowego oraz okoliczności przekazania go Izabeli Czartoryskiej, której postanowienia na wiele lat określiły jego miejsce w zbiorach gołuchowskich.

prowadzenie: Katarzyna Gieszczyńska-Nowacka
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9 
wstęp wolny

12.05.2018 l sobota l 12.00
Udział Wojsk Wielkopolskich w walkach o wschodnie granice

Wojska Wielkopolskie, sformowane w styczniu 1919 r. w ogniu walk Powstania Wielkopolskiego, charakteryzowały się znakomitym wyszkoleniem, dyscypliną oraz wyposażeniem. Żołnierze Wojsk Wielkopolskich, mimo zagrożenia atakiem ze strony Niemiec, zostali skierowani na kresy wschodnie, gdzie walczyli między innymi w obronie Lwowa czy też uczestniczyli w zdobyciu i utrzymaniu Bobrujska, odznaczając się niezwykłą walecznością oraz skutecznością, a nieprzyjacielscy żołnierze nazywali ich ,,rogatymi diabłami” – od noszonych rogatywek. Podczas wykładu przedstawiona zostanie zapomniana historia zmagań naszych przodków w walkach o granice Rzeczpospolitej, podczas których Wielkopolanie zapisali się chwalebnie na kartach dziejów Oręża Polskiego.

Wykładowi towarzyszy prezentacja wykorzystująca głównie oryginalne obiekty ze zbiorów Wielkopolskiego Muzeum Wojskowego: broń, elementy umundurowania, dokumenty, fotografie i przedmioty pamiątkowe.

prowadzenie: Wojciech Lorek
miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowego, Stary Rynek 9
wstęp wolny

25.05.2018 l piątek l 18.00
W kręgu staropolszczyzny. Michał Grudziński czyta Pamiątki Soplicy Henryka Rzewuskiego. Spotkanie 3.: gawęda Tadeusz Rejtan

Prezentacja pasa kontuszowego z manufaktury radziwiłłowskiej w Słucku, 2. poł. XVIII w.

Cykl obejmuje cztery spotkania z Pamiątkami Soplicy Henryka Rzewuskiego, które w Muzeum będzie czytał Michał Grudziński.

Każdemu z czterech wybranych fragmentów Pamiątek… towarzyszyć będzie prezentacja obiektu sztuki polskiej XVII–XVIII w. z ekspozycji Muzeum Sztuk Użytkowych.

prowadzenie: Michał Błaszczyński
miejsce: Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

26.05.2018 l sobota l 11.15 
O dziele Jana Baptysty Quadro

Program wydarzenia:

g. 11.15, 13.15, 14.15 - Oprowadzanie przez pracowników Muzeum Historii Miasta Poznania po ratuszu i jego wnętrzach niedostępnych na co dzień dla zwiedzających. Wstęp jest bezpłatny,  ale obowiazują zapisy pod nr tel.: 61 852 56 13.

g. 12.15 - Renesansowy ratusz poznański i jego twórca, czyli wielkopolski przepis na sukces.

Celem spotkania aranżowanego pod baldachimem sklepienia Wielkiej Sieni ratusza jest prezentacja najważniejszych walorów architektonicznych dzieła Giovanniego Battisty Quadro z połowy XVI w. – tych, które rozstrzygają o wyjątkowym znaczeniu budynku dla polskiej historii sztuki. Ratusz, będący wizytówką Poznania, jest też najlepszym świadectwem kunsztu architekta, którego droga życiowa i zawodowa jest tyleż ciekawa, co pouczająca i dlatego godna przypomnienia. Intencją spotkania w ratuszu jest też wywołanie refleksji na temat tego, na ile pożytki z osobistego sukcesu włoskiego architekta Poznań wykorzystuje w XXI w.

prowadzenie: dr Adam Soćko

Po spotkaniu zapraszamy na prawykonanie utworu z 1913 r., który został skomponowany specjalnie z okazji zakończenia renowacji gmachu prowadzonej w latach 1910–1913.

Wstep wolny. Nie obowiązują zapisy, ani ograniczenie liczby miejsc.

g. 15.30 koncert muzyki renesansowej odbiór bezpłatnych biletów w kasie Muzeum Historii Miasta Poznania od 24 maja. Liczba miejsc ograniczona.

miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1 

 


WYSTAWY

ZAPOMNIANE DZIEDZICTWO. Architektura folwarczna Wielkopolski l 16.05. - 30.09.2018 

Wystawa fotografii Waldemara Śliwczyńskiego jest zbiorem zdjęć obiektów architektury wiejskiej zazwyczaj pomijanej i niezauważanej, ulegającej stopniowej dewastacji. Przedstawione budynki gospodarskie, najczęściej opuszczone i zapomniane, takie jak stodoły, kurniki, stajnie, obory, spichlerze czy gorzelnie służyły kiedyś funkcjonowaniu majątków ziemiańskich i gospodarstw chłopskich. Były ich nieodłączną częścią i poza funkcją użytkową pełniły także estetyczną. Powstawały budynki dużej urody, niejednokrotnie bogato zdobione, które miały świadczyć o wizerunku majętności właściciela, jego prestiżu ekonomicznym i gospodarności. Ukształtowany w ten sposób kulturowy krajobraz prowincji wielkopolskiej, zaczął ulegać zmianie po drugiej wojnie światowej. Dekret o reformie rolnej spowodował upadek gospodarstw folwarcznych. Rozpoczął się czas zaniedbań, zniszczeń, a nawet całkowitej zagłady. I na ten trwający do dnia dzisiejszego proces, na który nakłada się współczesność, często niełaskawa dla starej zabudowy, wystawa ta ma zwrócić uwagę.

kurator: Ewa Kostołowska
miejsce: Muzeum Adama Mickiewicza w Śmiełowie
wstęp w cenie biletu do oddziału

 

Życie sztuką. Gołuchów Izabeli z Czartoryskich Działyńskiej l 27.05.-19.08.2018

Wystawa poświęcona niezwykłemu zjawisku w historii polskiego muzealnictwa, kolekcjonerstwa i kultury – siedzibie Izabeli z Czartoryskich Działyńskiej w zamku w Gołuchowie. Celem wystawy jest przedstawienie poszczególnych działów kolekcji – zarówno waz antycznych, jak i średniowiecznych emalii, zabytków sztuki użytkowej, grafik i malarstwa. Ekspozycja uzupełniona będzie o archiwalne fotografie z czasów ordynacji i opisy z wydawnictw z przełomu XIX i XX w. Wystawa ma również być okazją do przypomnienia szczególnego znaczenia architektury zamku gołuchowskiego, przekształconego w XIX w. wedle koncepcji Izabeli Działyńskiej.

kuratorki: dr Inga Głuszek, Paulina Vogt-Wawrzyniak
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9

fot. D. Horoszko
Autor nieznany, Portret Zygmunta III Wazy, ok. 1620
C. A. Henning, Portret Edwarda Raczyńskiego, 1866, wł. Fundacji im. Raczyńskich przy MNP
fot. P. Wilanowski

Czerwiec

WYKŁADY/ SPOTKANIA/ WARSZTATY

3.06.2018 l niedziela l 14.00 (warsztaty dla dzieci - obowiązują zapisy)
Wolność widziana oczami dziecka. Funkcja domu polskiego teraz i dawniej na przykładzie rodu Raczyńskich

Na zajęciach dzieci dowiedzą się, czym jest wolność i niepodległość, czy tylko dorośli mogą dbać o dobro kraju, co to były rozbiory i jak żyli ludzie w tamtym czasie. Zwrócimy uwagę na ważną rolę domu, który nie tylko zapewniał schronienie, ale też kształtował postawy patriotyczne. Czy którąś z nich możemy odnaleźć w swoim zachowaniu? Na koniec przypomnimy sobie symbole narodowe, a także zastanowimy się nad tym, w jaki sposób możemy dziś świętować odzyskaną niepodległość. Podsumowaniem spotkania będzie warsztat plastyczny, w trakcie którego udekorujemy chustę symbolami kojarzącymi się z naszą ojczyzną.

Zajęcia dla dzieci w wieku 6–12 lat.

prowadzenie: Patrycja Plenzler
miejsce: Muzeum Pałac w Rogalinie, ul. Arciszewskiego 2, Rogalin
wstęp: bilet edukacyjny, zapisy pod numerami tel.: 61 813 88 00, 61 813 88 29

8.06.2018 l piatek l 18.00
Patriotyczno-dydaktyczna kolekcja grafik Izabeli Działyńskiej

Izabela z Czartoryskich Działyńska była znaną w Europie kolekcjonerką sztuki. Pośród różnego typu cennych dzieł, które gromadziła, szczególną miłością darzyła grafikę XV–XVI w. Ta część kolekcji (obecnie w Muzeum Narodowym w Warszawie i Muzeum Czartoryskich w Krakowie) była odnotowywana w ważnych katalogach rycin za granicą. Niewiele jednak wiadomo o drugiej, kilkutysięcznej kolekcji graficznej, która miała charakter ikonograficznodydaktyczny, skoncentrowany na historii rodu i historii Polski. O niej, jej roli, miejscu i najważniejszych dziełach będzie traktował wykład towarzyszący wystawie poświęconej 125-leciu Ordynacji gołuchowskiej.

prowadzenie: Grażyna Hałasa
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu na wystawę

9.06.2018 l sobota l 13.00
Wojska Wielkopolskie w wojnie 1920 r.

Mało znanym faktem jest rola, jaką wielkopolskie dywizje i pułki odegrały w zmaganiach z bolszewikami podczas kluczowych operacji 1920 r.: kijowskiej, warszawskiej i niemeńskiej. Bitność i dyscyplina Wielkopolan cieszyły się powszechnym uznaniem polskich dowódców, w tym marszałka Józefa Piłsudskiego, który wielokrotnie chwalił żołnierzy z Poznańskiego. Również bolszewicy podziwiali żołnierzy wielkopolskich, obawiając się konfrontacji z nimi.

Wykład przybliży mało znane fakty ze szlaku bojowego jednostek Wojsk Wielkopolskich i ich wkładu w zwycięstwo podczas wojny polsko-bolszewickiej.

Wykładowi towarzyszy prezentacja wykorzystująca głównie oryginalne obiekty ze zbiorów Wielkopolskiego Muzeum Wojskowego: broń, elementy umundurowania, dokumenty, fotografie i przedmioty pamiątkowe.

prowadzenie: Wojciech Lorek
miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Stary Rynek 9
wstęp wolny

10.06.2018 l niedziela l 14.00 (obowiązują zapisy)
O wielkopolskiej drodze do niepodległości – Edward Raczyński

W pałacowych wnętrzach przebudowanych przez Edwarda Raczyńskiego widzowie dowiedzą się o ważnej roli jego rodziców oraz dziadków w procesie dorastania. Opowiemy o dokonaniach, wyborach życiowych i zaangażowaniu w sprawy polskie. Omówiona zostanie wszechstronność jego zainteresowań i pracy dla kraju. Elementem dopełniającym będzie zwiedzanie krypty grobowej w rodowym kościele-mauzoleum pw. św. Marcelina.

prowadzenie: Danuta Horoszko
miejsce: Muzeum Pałac w Rogalinie, ul. Arciszewskiego 2, Rogalin
wstęp w cenie biletu do Pałacu, zapisy pod numerami tel.: 61 813 88 00, 61 813 88 29

15.06.2018 l piątek l 18.00
W kręgu staropolszczyzny. Michał Grudziński czyta Pamiątki Soplicy Henryka Rzewuskiego. Spotkanie 4.: gawęda Ksiądz Marek

Prezentacja kielicha toastowego z napisem Vivat, Niemcy lub północne Czechy, ok. 1690–1700.

Cykl obejmuje cztery spotkania z Pamiątkami Soplicy Henryka Rzewuskiego, które w Muzeum będzie czytał Michał Grudziński.

Każdemu z czterech wybranych fragmentów Pamiątek… towarzyszyć będzie prezentacja obiektu sztuki polskiej XVII–XVIII w. z ekspozycji Muzeum Sztuk Użytkowych.

prowadzenie: Magdalena Weber-Faulhaber
miejsce: Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

16.06.2018 l sobota l 11.15 (warsztaty dla dzieci - obowiązują zapisy)
Mapa mojego świata

Działalność kolekcjonerska Galerii Plakatu i Designu skupia się wokół dostrzegania różnorodnych form grafiki użytkowej. Trzon zbioru stanowi kolekcja plakatu polskiego oraz obcego, ponadto licznie reprezentowane są obiekty uzupełniające, takie jak książki ilustrowane, kalendarze, okładki czasopism, pocztówki i inne druki zaprojektowane przez znanych artystów.

Zapraszamy na wydarzenie Mapa mojego świata – warsztaty dla rodzin połączone z prezentacją książek z kolekcji Galerii Plakatu i Designu, ukazujących w wysmakowanej szacie graficznej Polskę i jej różnorodne krainy geograficzne, walory kulturowe czy znane miejsca oraz zabytki. Wyeksponowane zostaną także Niemapy – cykl ilustrowanych rodzinnych map-przewodników po wybranych miastach naszego kraju.

Na warsztaty plastyczne zapraszamy rodziny z dziećmi powyżej 3. roku życia, uczestnicy zostaną zaproszeni do stworzenia mapy swojego miejsca na ziemi.

prowadzenie: Barbara Górecka
miejsce: Sala Spotkań, Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału, zapisy: basia@mnp.art.pl

17.06.2018 l niedziela l 14.00 (obowiązują zapisy)
Prapoczątki państwa polskiego. Słowianie na ziemiach obecnej Polski do 966 r.

Słowianie – obecni stale czy napływowi? Kim był Mieszko? Podczas spotkania przypomniane zostaną dawne wierzenia naszych przodków oraz poszukiwać będzie się odpowiedzi na pytanie – dlaczego chrzest? Miejscem rozważań będzie przypałacowy park krajobrazowy, szczególnie obszar przy wiekowych dębach Lech, Czech i Rus.

prowadzenie: Piotr Wilanowski
miejsce: Muzeum Pałac w Rogalinie, ul. Arciszewskiego 2, Rogalin
wstęp bezpłatny, zapisy pod numerami tel.: 61 813 88 00, 61 813 88 29

23.06.2018 l sobota l 12.00
Strój prawdziwie polski? Strój wiejski poznański i strój krakowski oraz ich funkcja patriotyczna. Różnice i podobieństwa

Prelekcja z prezentacją multimedialną omawiająca mało znany, a obecnie zupełnie już zapomniany, strój wiejski poznański. Na przełomie XIX i XX w. noszenie go uważane było za przejaw patriotyzmu i stanowiło wymóg dla wielu służących pracujących w domach patriotycznie nastawionych poznaniaków. Strój ten pełnił zatem lokalnie funkcje zbliżone do – powszechnie uznawanego za jeden z symboli polskości – stroju krakowskiego. Poznańskie Muzeum Etnograficznego jako jedyne w Polsce posiada kolekcję tego stroju.

prowadzenie: dr Joanna Minksztym
miejsce: Muzeum Etnograficzne, ul. Grobla 25 (wejście od ul. Mostowej 7)
wstęp wolny

KONCERT

23.06.2018 l sobota l 18.00
Affabre Concinui - koncert

Leszek Marciniak (kontratenor)
Robert Hylla (kontratenor)
Przemysław Czekała (tenor)
Piotr Lewandowski (baryton)
Artur Hoffmann (bas)
Piotr Dziurla (bas)

Sześcioosobowy zespół muzyków śpiewających a cappella wykona pieśni legionowe i patriotyczne oraz utwory Fryderyka Chopina i Stanisława Moniuszki.

miejsce: Muzeum Adama Mickiewicza w Śmiełowie
wstep wolny

WYSTAWY/POKAZY

„Znak polskości”. Strój wiejski poznański i jego funkcja patriotyczna l 17.06.–30.09.2018

Strój wiejski poznański to jeden z dwóch ubiorów ludowych użytkowanych w Poznaniu na przełomie XIX i XX w. W przeciwieństwie do stroju bamberskiego, miał on rdzennie polskie korzenie, a jego noszenie uważane było za przejaw patriotyzmu i stanowiło wymóg dla wielu służących pracujących w domach poznaniaków. Pełnił zatem lokalnie funkcje zbliżone do – powszechnie znanego jako symbol polskości – stroju krakowskiego. Poznańskie Muzeum Etnograficzne jako jedyne w Polsce posiada kolekcję stroju poznańskiego. Obecnie uległ on zapomnieniu i często mylony jest ze strojem bamberskim. Wystawa uświadamia jego odrębność.

kurator: dr Joanna Minksztym
miejsce: Muzeum Etnograficzne, ul. Grobla 25, wejście od ul. Mostowej 7
wstęp w cenie biletu do oddziału

 

„Z miłości do… Polski”. Telegramy i fotografie ślubne z 1918 r. l od 16.06.2018

Minimalistyczna prezentacja patriotycznych dokumentów archiwalnych – trzech fotografii i czterech telegramów ślubnych ze zbiorów Muzeum Etnograficznego. Ekspozycja składa się z kopii zdjęć ślubnych zrobionych w roku odzyskania przez Polskę niepodległości oraz kopii telegramów ślubnych z tego samego roku, które ze względu na umieszczeniu na nich scen historycznych, godła, herbów, symboli narodowych, a także portretów wielkich Polaków nazywano także patriotycznymi lub kościuszkowskimi czy też narodowymi.

kurator: Iwona Rosińska
miejsce: Muzeum Etnograficzne, ul. Grobla 25, wejście od ul. Mostowej 7
wstęp w cenie biletu do oddziału

L. Wyczółkowski, Autoportret, 1921
J. Malczewski, Melancholia, 1890-1894, wł. Fundacji im. Raczyńskich przy MNP

Wrzesień

WYKŁADY/SPOTKANIA

8.09.2018 l sobota l 11.15
Kolekcja Leona Wyczółkowskiego. Dar dla odrodzonej ojczyzny

W 1921 r. do Muzeum Wielkopolskiego (obecnie Muzeum Narodowe w Poznaniu) trafiła część kolekcji wybitnego malarza Leona Wyczółkowskiego. W tym niezwykle różnorodnym zbiorze znalazły się m.in.: wschodnie tkaniny i ceramika, majoliki włoskie, porcelana miśnieńska, fajanse angielskie, francuskie i niemieckie, meble oraz grafiki, w tym drzeworyty japońskie i akwaforty Piranesiego. Wszystkie te obiekty znacznie wzbogaciły zbiory dopiero co powstałej placówki. Co zadecydowało o przekazaniu tej kolekcji właśnie do Poznania? Ten problem oraz charakterystyka zbioru będą przedmiotem wykładu połączonego z prezentacją multimedialną.

prowadzenie: Danuta Rościszewska
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp wolny

9.09.2018 l niedziela l 14.00 (obowiązują zapisy)
„Malujcie tak, aby Polska zmartwychwstała” – utracona niepodległość w obrazach Jacka Malczewskiego

Spotkanie w galerii rogalińskiej z obrazami Jacka Malczewskiego, połączone z wykonaniem poematu symfonicznego Śmierć Elenai Feliksa Nowowiejskiego przez Orkiestrę Kameralną Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej II stopnia im. Jadwigi Kaliszewskiej w Zespole Szkół Muzycznych w Poznaniu.

prowadzenie: Joanna Nowak
miejsce: Muzeum Pałac w Rogalinie, ul. Arciszewskiego 2, Rogalin
wstęp w cenie biletu do galerii, zapisy pod numerami tel.: 61 813 88 00, 61 813 88 29

15.09.2018 l sobota l 11.15
Wiosna Ludów 1848. Znana a nieznana

Wiosna Ludów w Wielkopolsce to czas obecnie niedoceniany i często postrzegany fałszywie. A to wtedy wykuwały się – w ogniu z góry przegranej militarnie walki – zręby narodowej tożsamości i solidarności społecznej oraz demokracji. Człowiek z poddanego próbował stać się obywatelem. Kobiety zyskiwały indywidualną podmiotowość i śmielej uczestniczyły w działaniach zarówno społecznikowskich, konspiracyjnych, jak i zawodowych. W jej wyniku powstała pierwsza jednocząca Polaków w zaborze pruskim legalna organizacja – Liga Polska – a ludzie tacy jak Karol Libelt, August Cieszkowski czy Maciej i Seweryn Mielżyńscy na trwale wpisali się w naszą historię. W oparciu o oryginalne zabytki i dzieła sztuki ze zbiorów Gabinetu Numizmatycznego i innych kolekcji Muzeum Narodowe przybliżone zostaną idee i postacie Wiosny Ludów 1848.

prowadzenie: Agnieszka Murawska
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp wolny

15.09.2018 l sobota l 13.00
Historia z obrazu: Rynek poznański w roku 1838

wykład

prowadzenie: dr Magdalena Mrugalska-Banaszak
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp wolny

 

22.09.2018 l sobota l 11.15
Repolonizacja wyglądu miasta Poznania w pierwszych latach II Rzeczpospolitej

Już w pierwszych dniach po odzyskaniu niepodległości postanowiono przystąpić do repolonizacji Poznania. W lutym 1919 r. sprawująca wówczas władzę w mieście Rada Ludowa utworzyła specjalną Komisję dla przywrócenia Poznaniowi wyglądu polskiego. Pierwszym najbardziej widocznym efektem jej działalności była praca nad spolszczeniem nazw poznańskich ulic i placów. Drugą ważną kwestią było usunięcie stojących w miejscach publicznych pomników niemieckich oraz zdjęcie z elewacji budynków licznych niemieckich napisów, godeł, koron i monogramów cesarskich oraz innych atrybutów władzy zaborczej.

prowadzenie: Waldemar Karolczak
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp wolny

22.09.2018 l sobota l 13.00
Ku pamięci – Kronika Bartka z Piekła

Prezentacja oryginalnego pamiętnika (rękopisu) oraz prelekcja poświęcona Janowi Kowalewiczowi, nazywanemu Bartkiem z Piekła samotnikowi, żyjącemu we włoszakowickim lesie, który prowadził pamiętnik w latach 1877–1922. Zapiski w kronice świadczą o jego patriotyzmie i zainteresowaniu wydarzeniami politycznymi. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, doceniając wkład prezydenta Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej W.T. Wilsona, Bartek z Piekła postanowił go uczcić… sypiąc mu w wielkopolskim lesie pamiątkowy kopiec. Pracował przy tym zupełnie sam przez ponad 20 lat.

prowadzenie: Iwona Rosińska
miejsce: Muzeum Etnograficzne, ul. Grobla 25, wejście od ul. Mostowej 7
wstęp wolny

 

POKAZ

16.09.2018 l niedziela l 11.00–16.00
Zjazd pojazdów wojskowych

Mając w pamięci zainteresowanie, jakim cieszyły się poprzednie zjazdy organizowane przez Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, ten pomyślany jest głównie jako prezentacja pojazdów i sprzętu będącego w użyciu przez żołnierzy polskich. Przygotowany zostanie we współpracy z Muzeum Broni Pancernej oraz kolekcjonerami prywatnymi. Nie ograniczy się jedynie do okresu formowania państwa polskiego w latach 1918–1920, lecz będzie także nawiązywać do Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej oraz zmagań na frontach II wojny światowej, kiedy to ponowna walka o niepodległość Polski stała się koniecznością.

koordynator: Anna Szukalska-Kuś
miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Stary Rynek 9
wstęp wolny

 

J. Styka, I.J. Paderewski przemawiający, ok. 1920
fot. Archiwum MNP
J. Malczewski, Wiosna. Krajobraz z Tobiaszem, 1904
Kurtka trębacza polskich szwoleżerów gwardii Napoleona I, depozyt, fot. L. Rościszewski

Październik

WYKŁADY/SPOTKANIA

6.10.2018 l sobota l 11.15
Historia z obrazu: I.J. Paderewski przemawiający

wykład

prowadzenie: prof. dr hab. Przemysław Matusik
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp wolny

14.10.2018 l niedziela l 17.00 - wykład, 17.30 - koncert
Niezapomniane odwiedziny

Prelekcja o patriotycznych postawach społeczności wielkopolskiej przed wybuchem Powstania Wielkopolskiego na przykładzie rodziny Chełkowskich ze Śmiełowa, i ich znajomości z I.J. Paderewskim oraz udziale Marii Chełkowskiej w powitaniu Mistrza w Gdańsku w grudniu 1918 r. i towarzyszeniu w podróży do Poznania. Omówiona zostanie również wizyta pianisty w majątku Chełkowskich w 1924 r.

prowadzenie: Ewa Kostołowska

Koncert fortepianowy utworów I. J. Paderewskiego w wykonaniu Karola Radziwonowicza

Wybitny pianista, laureat wielu nagród, koncertował jako solista ze znanymi orkiestrami symfonicznymi na prestiżowych scenach muzycznych Europy, Ameryki, Azji i Australii.

Wielokrotnie występował z recitalami utworów I.J. Paderewskiego. Jako jedyny pianista na świecie nagrał dla wytwórni Selene Records i Le Chant du Monde wszystkie dzieła fortepianowe Mistrza. W wielu krajach, na zaproszenie uczelni prowadzi klasy mistrzowskie.

miejsce: Muzeum Adama Mickiewicza w Śmiełowie
wstęp wolny

19.10.2018 l piątek l 18.00 
Czas mierzony dziełami

„O roku ów! kto ciebie widział w naszym kraju! (...)
O wiosno! (...) Obfita we zdarzenia, nadzieją brzemienna!”
A. Mickiewicz, Pan Tadeusz, księga XI

Gdyby tak dorobek artystów przeciąć osią roku 1918... cóż by się okazało? Czy był to moment znaczący w artystycznych biografiach? Czy znajdziemy tam malarski oddźwięk mickiewiczowskiego, wytęsknionego „ów” roku, zapowiedzi „wiosny”, spełnienia marzeń o wolności? Wykład w swojej eksperymentalnej formie ujawni nam, na ile serce modernistycznych i awangardowych artystów biło zgodnie z sercem narodu i rytmem historycznych zdarzeń.

prowadzenie: prof. UAM dr hab. Wojciech Suchocki
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu do muzeum

20.10.2018 l sobota l 12.00
Zagadkowa kurtka trębacza polskich szwoleżerów gwardii Napoleona I

W zbiorach Wielkopolskiego Muzeum Wojskowego, jako depozyt Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, znajduje się biała kurtka z karmazynowymi dodatkami podoficera trębaczy, według przekazu polskiego pułku gwardii cesarskiej. Jest ona na tyle ciekawa, że zachowała po spruciu obszywających ją galonów wyraźne ślady na wszystkich wyłogach. Dzięki temu możliwe jest odtworzenie nie tylko miejsc zdobienia, ale również ich szerokości. W efekcie jesteśmy w stanie zrekonstruować jej pierwotny wygląd, który okazuje się inny, niż podają przytaczane do tej pory źródła.

prowadzenie: Leszek Rościszewski
miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Stary Rynek 9
wstęp wolny

20.10.2018 l sobota l 13.00
Poznań w przededniu Powstania Wielkopolskiego

Wykład poprzedza zaplanowaną na listopad wystawę Narodziny nowoczesnego miasta. Poznań w latach 1918–1929, której tematem jest Poznań w pierwszej dekadzie po odzyskaniu niepodległości. Warto zadać sobie pytanie, jak toczyło się życie mieszkańców tuż przed wybuchem Powstania Wielkopolskiego? Jakie nastroje panowały wśród poznaniaków? I czy odczuć dało się jakiekolwiek symptomy nadchodzących, spektakularnych przemian?

Na te i inne pytania postaram się odpowiedzieć w trakcie wykładu połączonego z prezentacją multimedialną, opartą przede wszystkim na przedstawieniu zbiorów Muzeum Historii Miasta Poznania.

prowadzenie: Justyna Żarczyńska
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp wolny 

26.10.2018 l piątek l 18.00
Znak orła na książęcych i królewskich pieczęciach Piastów

Wątek Orła Białego i pieczęci majestatowej króla Przemysła jest jednym z tematów prezentowanych w sali Przemysła, a częścią owej ekspozycji jest hologramowe wyobrażenie pierwotnego wyglądu pieczęci. Zapraszamy na cykl prelekcji dotyczących historii polskiego herbu państwowego.

prowadzenie: prof. UAM dr hab. Paweł Stróżyk, Renata Sobczak-Jaskulska
miejsce: Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

28.10.2018 l niedziela l 12.00 (obowiązują zapisy)
„Nie zmarnujcie niepodległości” – sylwetka Edwarda Bernarda Raczyńskiego, prezydenta RP na uchodźstwie

Spotkanie odbędzie się w Pałacu i zrekonstruowanym w jego lewym skrzydle londyńskim gabinecie Prezydenta, w którym spędził ostatnie lata życia. W tych przestrzeniach na podstawie biografii Edwarda Bernarda Raczyńskiego uczestnicy spotkania postarają się uzyskać odpowiedź na pytania: czym jest patriotyzm? Jak być patriotą w wolnym kraju? Czy w czasach „globalnej wioski” możliwe jest przywiązanie do ojczyzny?

prowadzenie: Patrycja Hajder
miejsce: Muzeum Pałac w Rogalinie, ul. Arciszewskiego 2, Rogalin
wstęp w cenie biletu do Pałacu, zapisy pod numerami tel.: 61 813 88 00, 61 813 88 29

27.10.2018 l sobota l 11.15
Historia z obrazu: Przyjęcie marszałka Focha przed ratuszem

wykład

prowadzenie: prof. dr hab. Janusz Karwat
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp wolny

Na zdjęciu (od lewej): Ambasador R. Raczyński po złożeniu listów uwierzytelniających w Bukareszcie, rumuński szef protokołu gen. N. Condeescu, 1938, ze zbiorów rodziny Raczyńskich
F. Smuglewicz, Przysięga Tadeusza Kościuszki na Rynku Głównym w Krakowie, 1797
J. Hulewicz, Portret Piłsudskiego, linoryt, 1919
H. Dmochowski, Tadeusz Kościuszko, ok. 1850, medalion

Listopad

WYKŁADY/SPOTKANIA

10.11.2018 l sobota l 12.00
1918 – ostatni rok Wielkiej Wojny

Wśród licznych fotografii dotyczących I wojny światowej w zbiorze WMW uwagę przykuwa fotografia, na której ktoś napisał: „Niech żyje Polska!”. Przedstawia ona trzech młodych mężczyzn – Polaków służących w armii niemieckiej. To właśnie jeden z nich – Wawrzyniec Glura, Czesław Rutkowski lub Franciszek Jeda – napisali te słowa. Na odwrotnej stronie została umieszczona data „1918”. Co wydarzyło się w roku 1918? Aby uzyskać odpowiedź na to pytanie zajrzymy do poznańskich gazet, albumów, poszukamy w zbiorach muzealnych innych fotografii ilustrujących wydarzenia tego tak ważnego dla Polaków roku.

prowadzenie: Alina Sokołowska
miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Stary Rynek 9
wstęp wolny

10.11.2018 l sobota l 12.00
Specjalista „w zakresie sklejania zbitej porcelany”, czyli o zasługach ostatniego pana na Rogalinie

Wykład w trakcie spaceru po rezydencji (w 73. rocznicę śmierci Rogera Raczyńskiego)

Swego czasu Jerzy Giedroyc zauważył: „O Rogerze wie się bardzo niewiele. Przesłania go cień brata – prezydenta Edwarda Raczyńskiego. Śmierć Rogera Raczyńskiego w Atenach w 1945 roku przeszła niezauważona. (…) Roger to była wielka inteligencja, bardzo wszechstronna, powiedziałbym, że rozrzucona. Miał żywe zainteresowania artystyczne, studiował malarstwo, prowadził życie światowe i trudno było się zorientować, że w tym błyskotliwym dyletancie kryje się człowiek formatu męża stanu”. Za taką opinią twórcy paryskiej „Kultury”, przyjaciela i bliskiego współpracownika Rogera Raczyńskiego, stoją jego mało znane dokonania, które przypomnimy w jego rodowej siedzibie.

prowadzenie: dr Ewa Leszczyńska
miejsce: Muzeum Pałac w Rogalinie, ul. Arciszewskiego 2, Rogalin
wstęp w cenie biletu do Pałacu, zapisy pod numerami tel.: 61 813 88 00, 61 813 88 29

10.11.2018 l sobota l 16.00
„Rycerz polski...” Chorąży Józef Skrzyński i jego tablica nagrobna

Prelekcja z prezentacją multimedialną ukazująca niezwykłą sylwetkę oficera Legionów Polskich, który zginął na Wołyniu, walcząc o niepodległość Polski. Przedziwnym zbiegiem okoliczności jego tablica nagrobna znalazła się w zbiorach Muzeum Etnograficznego.

prowadzenie: dr Joanna Minksztym
miejsce: Muzeum Etnograficzne, ul Grobla 25, wejście od ul. Mostowej 7
wstęp wolny

16.11.2018 l piątek l 18.00
Tadeusz Kościuszko – bohater zbiorowej wyobraźni. Wizerunki wodza w Galerii Sztuki Polskiej k. XVIII w.– 1945 r.

Josef Grassi, Portret Tadeusza Kościuszki w zbroi, 1792
Bogumił Plersch, Tadeusz Kościuszko w Bitwie pod Maciejowicami, 1795
Franciszek Smuglewicz, Przysięga Tadeusza Kościuszki na Rynku Głównym w Krakowie, 1797

Opowieść o trzech obrazach związanych z Tadeuszem Kościuszką eksponowanych w Galerii Sztuki Polskiej XVIII w. – 1945 r. na tle fenomenu ikonografii kościuszkowskiej końca wieków XVIII i początku XIX.

prowadzenie: dr Agnieszka Skalska
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu do Muzeum

17.11.2018 l sobota l 11.15
Tadeusz Kościuszko w medalierstwie polskim

Podczas prelekcji zaprezentowane zostaną przede wszystkim medaliony, plakiety, medale i medaliki z okresu rozbiorów (do 1914 r.), kiedy to postać Tadeusza Kościuszki grała bardzo dużą rolę jako symbol narodowego odrodzenia i walki o niepodległość. Pokazane także zostaną w wyborze dzieła sztuki drobnej wykonane po 1920 r. oraz współcześnie, przede wszystkim prace wybitnych artystów (Jana Raszki, Józefa Aumillera, Franciszka Kalfasa). Tadeusz Kościuszko, rzec można – bohater idealny – należy do postaci najczęściej wyobrażanych w polskiej sztuce medalierskiej.

prowadzenie: dr Witold Garbaczewski
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp wolny

17.11.2018 l sobota l 17.00
… zaczęło się w Jarocinie

Wykład z prezentacją archiwalnych fotografii autora książek: …zaczęło się w Jarocinie i Jarocińska rewolucja 1918 r. U progu Powstania Wielkopolskiego. Wypowiedź prelegenta uwzględni także Śmiełów z jego właścicielami: Marią Chełkowską, zaprzyjaźnioną z I.J. Paderewskim, jej mężem Józefem – pierwszym starostą w Koźminie – oraz dwoma synami, którzy brali udział w powstaniu. Nie zostanie pominięty także Zygmunt Gorzeński – wnuk budowniczych pałacu śmiełowskiego, który był komendantem pierwszego polskiego oddziału wojskowego w Jarocinie. W wypowiedzi ważne będą również wizyty w Śmiełowie gen. Józefa Hallera oraz naczelnego dowódcy powstania gen. Stanisława Taczaka.

prowadzenie: Andrzej Gogulski
miejsce: Muzeum Adama Mickiewicza w Śmiełowie
wstęp wolny

23.11.2018 l piątek l 18.00
Orzeł Biały jako symbol państwa polskiego od średniowiecza do czasów I wojny światowej

Wątek Orła Białego i pieczęci majestatowej króla Przemysła jest jednym z tematów prezentowanych w sali Przemysła, a częścią owej ekspozycji jest hologramowe wyobrażenie pierwotnego wyglądu pieczęci. Zapraszamy na cykl prelekcji dotyczących historii polskiego herbu państwowego.

prowadzenie: prof. UAM dr hab. Paweł Stróżyk, Renata Sobczak-Jaskulska
miejsce: Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

24.11.2018 l sobota l 11.15
Duch – wieczny rewolucjonista. Zaangażowanie Jerzego Hulewicza (1886–1941) w działalność niepodległościową

Jerzy Hulewicz– wszechstronny wielkopolski artysta (malarz, grafik, pisarz, publicysta), wydawca „Zdroju” (1917–1922), współzałożyciel Buntu (1918) był również gorącym patriotą, działaczem niepodległościowym, uczestnikiem Powstania Wielkopolskiego i wojny polsko-bolszewickiej. Jednak, co wywoływało w Wielkopolsce niemało kontrowersji, był także zwolennikiem Piłsudskiego. Wykład opowiada o mało znanym zaangażowaniu Hulewicza w odzyskanie niepodległości przez Polskę przez pryzmat jego fascynacji postacią Komendanta. Prelekcji towarzyszy prezentacja multimedialna.

prowadzenie: Agnieszka Salamon-Radecka
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp wolny

30.11.2018 l piątek l 18.00
Poznańczycy w Powstaniu Listopadowym – historia i ikonografia

Tematem wystąpień będzie przedstawienie udziału kilku tysięcy Poznańczyków w Powstaniu Listopadowym, którzy pomimo represji ze strony władz pruskich, pospieszyli powstańcom zza kordonu z pomocą wojskową, materialną i medyczną. Walczyli w najważniejszych bitwach powstania, stworzyli oddział jazdy poznańskiej, który brał udział w wyprawie na Litwę. W walkę przeciw zaborcy rosyjskiemu o odzyskanie przez Polaków wolności byli zaangażowani trzej bracia: Maciej, Ignacy i Seweryn Mielżyńscy oraz inni przedstawiciele rodzin wielkopolskich. Przedstawiona zostanie ikonografia i pamiątki związane z powstaniem – obiekty pochodzące ze zbiorów Muzeum Narodowego w Poznaniu.

prowadzenie: Ewa Siejkowska-Askutja i Tadeusz I. Grabski
miejsce:
wstęp w cenie biletu

WYSTAWY

Narodziny nowoczesnego miasta. Poznań w latach 1918–1929 l 18.11.2018–24.02.2019

Na wystawie pokazane zostanie to, co działo się w Poznaniu od momentu odzyskania niepodległości do otwarcia Powszechnej Wystawy Krajowej, która podsumowywała 10-lecie II RP. Prezentowane zagadnienia dotyczyć będą m.in. sytuacji w mieście w pierwszych dniach po odzyskaniu niepodległości, powstania Uniwersytetu Poznańskiego, Targu Poznańskiego (od 1925 r. Międzynarodowych Targów Poznańskich), rozwoju przestrzennego i architektonicznego miasta, życia artystycznego i dnia powszedniego.

kuratorka: Justyna Żarczyńska
miejsce: Muzeum Histotrii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

J. Brandt, Pojmanie na arkan, 1881
Biwak harcerek drużyny im. Emilii Plater, 1914, ze zbiorów prywatnych
Helena i Wiesława Cichowicz z gorsetem krakowskim, ok. 1920, archiwum ME
Z. Stryjeńska, Łowiczanka

Grudzień

WYKŁADY/SPOTKANIA

1.12.2018 l sobota l 11.15
Potęga dawnej Rzeczpospolitej w obrazach Józefa Brandta

Spotkanie na monograficznej wystawie Józef Brandt 1841–1915, przygotowanej w Muzeum Narodowym w Warszawie, z autorką wystawy Ewą Micke-Broniarek i kuratorką poznańskiej edycji dr Marią Gołąb.

Podczas spotkania podjęte zostaną rozważania nad tym, które z obrazów Brandta i w jaki sposób budowały wyobrażenia potęgi dawnej Rzeczpospolitej.

prowadzenie: Ewa Micke-Broniarek, dr Maria Gołąb
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu na wystawę

7.12.2018 l piątek l 18.00  
Orzeł Biały – historia ostatnich stu lat

Wątek Orła Białego i pieczęci majestatowej króla Przemysła jest jednym z tematów prezentowanych w sali Przemysła, a częścią owej ekspozycji jest hologramowe wyobrażenie pierwotnego wyglądu pieczęci. Zapraszamy na cykl prelekcji dotyczących historii polskiego herbu państwowego.

prowadzenie: prof. UAM dr hab. Paweł Stróżyk, Renata Sobczak-Jaskulska
miejsce: Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

8.12.2018 l sobota l 11.15
Emilki. Jak nasze prababki przygotowywały się do odzyskania niepodległości

Prelekcja oraz pokaz mają na celu pokazanie działalności młodych dziewcząt i kobiet, które w latach 1912–1919 tworzyły początki harcerstwa w Poznaniu. Pierwsza zakonspirowana żeńska drużyna harcerska, która powstała 29 listopada 1912 r., przyjęła imię Emilii Plater. Zrzeszała uczennice wyższych szkół żeńskich, a ich misją nadrzędną było odzyskanie niepodległości. Oprócz pracy harcerskiej prowadziły tajną naukę języka polskiego i historii, kursy sanitarne (dla starszych harcerek – szkolenia z obsługi broni). Zaprezentowane zostaną fotografie ze zbiorów MNP i zbiorów prywatnych, m.in.: portrety harcerek, pierwszych komendantek, zdjęcia grupowe z biwaków i wycieczek.

prowadzenie: Katarzyna Męczyńska
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp wolny

8.12.2018 l sobota l 16.00
„Nie dać by zginęło…” – początki kolekcji etnograficznej w Poznaniu jako forma działalności patriotycznej Heleny i Wiesławy Cichowicz

Prelekcja z prezentacją multimedialną poświęcona postaciom matki i córki, które realizowały typową dla Wielkopolski pozytywistyczną formę patriotyzmu jaką była praca u podstaw. Widzowie przekonają się, co z tego wyniknęło dla polskiej etnografii i Muzeum Narodowego w Poznaniu.

prowadzenie: dr Joanna Minksztym
miejsce: Muzeum Etnograficzne, ul. Grobla 25, wejście od ul. Mostowej 7
wstęp wolny

14.12.2018 l piątek l 17.00
Różne oblicza wolności. W poszukiwaniu polskiego stylu narodowego

Zachowanie bogactwa ludowych tradycji, folkloru i wzornictwa stało się w okresie zaborów patriotycznym obowiązkiem ochrony „źródeł polskości”. Działania takie podejmowali liczni naukowcy, pasjonaci i artyści – od Hugona Kołłątaja, Zoriana Dołęgi Chodakowskiego, Oskara Kolberga, Wincentego Pola i wielu innych po wybitnych twórców takich jak np. Stanisław Witkiewicz, Stanisław Wyspiański, Zofia i Karol Stryjeńscy. W zachowaniu polskiego ludowego wzornictwa wybitny udział miały tworzone organizacje takie jak chociażby Towarzystwo Polska Sztuka Stosowana, Warsztaty Krakowskie, a po odzyskaniu niepodległości Spółdzielnia Ład. Ludowy pierwiastek, zgodnie z ideami Norwida, miał spełniać w sztuce użytkowej rolę ożywczą i patriotyczną, a w założeniach organizacji było również wykreowanie stylu swojskiego, który miałby wyróżniać sztukę polską i podtrzymywać narodową jedność. Działania te traktowano jako intelektualną alternatywę walki zbrojnej. Od połowy XIX w. po pierwsze lata po odzyskaniu niepodległości starania te odniosły ogromny sukces w zachowaniu istotnych źródeł polskiej kultury, a także międzynarodowe uznanie na Światowej Wystawie Sztuki Dekoracyjnej w Paryżu w 1925 r. Wykład ilustrowany będzie obrazami Zofii Stryjeńskiej ze zbiorów Muzeum Etnograficznego.

prowadzenie: Witold Przewoźny
miejsce: Muzeum Etnograficzne, ul. Grobla 25, wejście od ul. Mostowej 7
wstęp w cenie biletu do oddziału

15.12.2018 l sobota l 12.00
Poznań po Powszechnej Wystawie Krajowej

Wielki sukces Powszechnej Wystawy Krajowej, odnotowany także w prasie zagranicznej, zamykał jeden rozdział w historii miasta i otwierał kolejny. Na usta ciśnie się pytanie – co było później? Jak PeWuKa zmieniła życie poznaniaków? Czy pomyślność tego przedsięwzięcia naznaczyła powodzeniem losy miasta w następnej dekadzie aż do wybuchu II wojny światowej? Chociaż wnioski wydawać mogą się oczywiste, warto zebrać wszystkie dostępne na ten temat informacje, by udzielić pełnej odpowiedzi. Zanim jednak to nastąpi, pokrótce przedstawiona zostanie sama PeWuKa jako punkt wyjścia historii miasta w ostatnim dziesięcioleciu II RP. Ta część wykładu zilustrowana zostanie medalami, wisiorami i innymi pamiątkami quasi-numizmatycznymi, wyprodukowanymi z okazji wystawy w 1929 r. Będą to zarówno dzieła uznanych artystów (Kazimiera Pajzderska, Jan Wysocki), jak i prace anonimowe, mające obecnie przede wszystkim wartość historyczną. Związane z PeWuKą przykłady drobnego reliefu, przeznaczone dla szerokiego kręgu odbiorców, charakteryzują się dość ujednoliconą ikonografią. Widzimy na nich zarówno symbole dotyczące rzemiosła, przemysłu i rolnictwa, jak również reprezentacyjne – związane z Poznaniem i PeWuKą – budowle. Prezentacja multimedialna towarzysząca wykładowi przedstawi wybrane eksponaty ze zbiorów Muzeum Historii Miasta Poznania.

prowadzenie: Justyna Żarczyńska, dr Witold Garbaczewski
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp wolny

 

15.12.2018 l sobota 
Konferencja Broń i barwa Powstania Wielkopolskiego 1918–1919

miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Stary Rynek 9

 

WYSTAWY

Wielkopolskie Znaki Zwycięstwa. W stulecie Powstania Wielkopolskiego 1918–1919 l 2.12.2018 – marzec 2019

Zaprezentowane zostaną odznaki i odznaczenia upamiętniające udział w Powstaniu Wielkopolskim 1918–1919. Dodatkowo pokazane będą odznaki pamiątkowe nadawane przez byłe władze powstańcze: Radę Ludową Miasta Poznania i Naczelną Komendę Straży Ludowej oraz władze organizacji kombatanckich skupiających osoby związane z powstaniem, przede wszystkim uczestników działań zbrojnych. Wyeksponowane zostaną przede wszystkim Odznaki Pamiątkowe Wojsk Wielkopolskich i Wielkopolskie Krzyże Powstańcze, odnośne dokumenty potwierdzające nadanie: legitymacje, patenty, dyplomy oraz różnego rodzaju druki pamiątkowe, fotografie osób wyróżnionych itp.

kuratorzy: Jarosław Łuczak, Anna Szukalska-Kuś, Alina Sokołowska, Eligiusz Tomkowiak
miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Stary Rynek 9
wstęp w cenie biletu do oddziału

 

−−−−

Cytat w tytule: fragment piosenki Kocham wolność z 1990 r. (z płyty O! Ela, Chłopcy z Placu Broni), autor tekstu i kompozytor: Bogdan Łyszkiewicz. Dziękujemy Mamie autora, pani Annie Łyszkiewicz, za zgodę na udostępnienie.

−−−−

Minione wydarzenia

M. Gierymski, Rewizja nocna, 1872
Wzory ubiorów polskich, XVII w.
Plac przed katedrą z pomnikiem Jana Kochanowskiego, pocztówka sprzed 1913 r.

Marzec

SPOTKANIA/WYKŁADY

02.03.2018 l piątek l 18.00 
Powstanie styczniowe 1863 roku w obrazach polskich twórców lat 60. i 70. XIX w.

Malarz jako  świadek historii, współuczestnik politycznych sporów, czy  twórca mitu? Obraz jako źródło ikonograficznej wiedzy czy wciąż aktualnych emocji? Jakie środki obrazowej narracji przekształcały tamtą przeszłość w znaną nam historię;  w jaki sposób obrazy kształtowały zbiorową pamięć?

Czy interpretacja powstańczych obrazów Artura Grottgera, Maksymiliana Gierymskiego i innych malarzy była i jest poddana presji politycznych dyskursów?

Te i inne pytania postawione zostaną eksponowanym w Galerii Sztuki Polskiej obrazom:

Kazimierz Alchimowicz, Pogrzeb na Uralu, 1874
Maksymilian Gierymski: Patrol powstańców przy ognisku, 1972; Powstańcy przed dworkiem w nocy, 1872; Rewizja nocna, 1872; Kozacy w pochodzie idący przez miasteczko, 1872
Józef Szermentowski: Stracone gniazda, 1865; Stary żołnierz i dziecko w parku, 1869

prowadzenie: Maria Gołąb, kuratorka Galerii Sztuki Polskiej k. XVIII w. - 1945 r.
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu do muzeum


10.03.2018 l sobota l 11.15
Bardziej dbamy o włości, a nie o wolności. Modne damy i strojni panowie

W Rzeczpospolitej szlacheckiej stworzono strój narodowy, który wyróżniał się na tle ówczesnej Europy. Zaniechano go po pierwszym rozbiorze w 1772 r. Jednak po powstaniu styczniowym nastąpił wielki powrót do tegoż kostiumu i noszono go chętnie na uroczystościach patriotycznych oraz religijnych, a niemal obowiązkowy był na ślubach i balach zwłaszcza w dwudziestoleciu międzywojennym. Znany z XVIII-wiecznych obrazów ubiór do dziś inspiruje projektantów mody, twórców filmów i gier komputerowych czy grupy rekonstrukcji historycznej, czemu wyraz damy podczas spotkania w Galerii Sztuki Polskiej XVI-XVIII w. 

prowadzenie: Adriana Podmostko-Kłos, kuratorka Galerii Sztuki Polskiej XVI-XVIII w.
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp wolny

16.03.2018 l piątek l 16.00
Rola Seweryna Mielżyńskiego we wspieraniu sprawy polskiej w czasach zaborów

Seweryn Mielżyński był uczestnikiem Powstania Listopadowego - brał udział w bitwie pod Grochowem oraz w wyprawie na Litwę. W 1848 roku, w powstaniu wielkopolskim był członkiem Wydziału Wojennego Komitetu Narodowego. Został ciężko ranny w bitwie pod Miłosławiem. Uczestniczył w działalności konspiracyjnej. Zapisał się jako największy dobrodziej muzeum Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Wśród najcenniejszych darów ofiarował w 1870 roku zbiory, zakupione od Edwarda Rastawieckiego, a w 1871 r. zgromadzoną przez siebie Galerię Miłosławską, grafikę, własne prace artystyczne, i in. Nabył także dla Towarzystwa i muzeum nieruchomość przy ul. Młyńskiej (obecnie: S. Mielżyńskiego). Dzięki jego donacjom Muzeum im. Mielżyńskich w Poznaniu było ostoją polskości, skarbnicą rodzimej i ogólnoludzkiej kultury.

prowadzenie: Tadeusz Grabski
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp wolny

16.03.2018 l piątek l 18.00
W kręgu staropolszczyzny. Michał Grudziński czyta Pamiątki Soplicy Henryka Rzewuskiego. Spotkanie 1.: gawęda Pan Azulewicz

Prezentacja pulpitu kolbuszowskiego z końca XVIII w.

Cykl obejmuje cztery spotkania z Pamiątkami Soplicy Henryka Rzewuskiego, które w Muzeum będzie czytał Michał Grudziński.

Pierwsze spotkanie poprzedzi rozmowa z prof. dr hab. Barbarą Judkowiak z Instytutu Filologii Polskiej UAM, która przypomni postać autora, okoliczności powstania utworu oraz treści ważne dla jego zrozumienia jako istotnej części naszej „duchowej ojczyzny”. Każdemu z czterech wybranych fragmentów Pamiątek… towarzyszyć będzie prezentacja obiektu sztuki polskiej XVII–XVIII w. z ekspozycji Muzeum Sztuk Użytkowych.

prowadzenie: Wojciech Lipowicz
miejsce: Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

17.03.2018 l sobota l 13.00
Ocalić od zapomnienia. Tematy i motywy patriotyczne w twórczości Seweryna Mielżyńskiego

Seweryn Mielżyński znany przede wszystkim jako pejzażysta malował również obrazy religijne, w dwóch z nich umieścił wymowne akcenty współczesne. Jako architekt zaprojektował pomnik w Miłosławiu oraz kaplicę grobową gen. Jana Henryka Dąbrowskiego w Winnej Górze. O tym jak postrzegał swoje obowiązki wobec ojczyzny i jak je wypełniał na polu artystycznym opowie kuratorka wystawy.

prowadzenie: Ewa Siejkowska-Askutja, kuratorka wystawy
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp na podstawie biletu na wystawę

17.03.2018 l sobota l 12.00
Wiosna Ludów w Wielkopolsce 1848

Na wieść o rewolucji w Berlinie, 20 marca 1848 roku utworzono w Poznaniu Komitet Narodowy, który proklamował niepodległość (odłączenie od Królestwa Prus) i przystąpił do organizacji sił zbrojnych. Na ich czele stanął Ludwik Mierosławski. Obowiązkiem służby wojskowej objęto mężczyzn od 17 do 50 roku życia. Powstało wiele ośrodków formowania sił zbrojnych. Zorganizowano obozy wojskowe we Wrześni, Książu, Mieściskach, Pleszewie i w Środzie. Po zawarciu umowy jarosławskiej z władzami pruskimi ograniczono liczbę obozów do czterech. Kolejne próby ich likwidacji doprowadziły do bitew, z których najważniejsze stoczono pod Książem, Miłosławiem i Sokołowem. Przewaga wojsk pruskich oraz brak warunków do osiągnięcia zwycięstwa doprowadziła 9 maja w Bardzie pod Wrześnią do kapitulacji wojsk powstańczych. 

Wykład w oparciu o prezentację zawierającą m.in. wizerunki nielicznych pamiątek zachowanych do czasów współczesnych w zbiorach Wielkopolskiego Muzeum Wojskowego, takich jak: tłok pieczęci Wydziału Wojennego Polskiego Komitetu Narodowego, zapinka ks. Teofila Kegela (1815-1891) kapelana w obozie średzkim oraz broni, dokumentów i ikonografii.

prowadzenie: Jarosław Łuczak
miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Stary Rynek 9
wstęp wolny

17.03.2018 l sobota l 17.00
Mickiewicz i Niepodległa. Romantyczne spory o Polskę

Tematem wykładu będzie rola szeroko pojętej tradycji romantycznej w literaturze i kulturze polskiej, ze szczególnym uwzględnieniem idei odzyskania niepodległości. Polityczne koncepcje „wybicia się na niepodległość” zapisane w twórczości Adama Mickiewicza, zostaną omówione w kontekście polemicznych odniesień Juliusza Słowackiego i Cypriana Norwida. Przywołane zostanie echo tych sporów w literaturze dwudziestego wieku z uwzględnieniem literatury najnowszej. 

Celem wykładu jest wskazanie najważniejszych komponentów romantycznej pamięci kulturowej, które decydowały w przeszłości o narodowej tożsamości Polaków, zachowując aktualność do czasów współczesnych.

prowadzenie: prof. zw. dr hab. Krzysztof Trybuś (Instytut Filologii Polskiej UAM w Poznaniu)
miejsce: Muzeum A. Mickiewicza w Śmiełowie
wstęp wolny

18.03.2018 l niedziela l 12.00
Seweryna Mielżyńskiego drogi do niepodległości. Część I. Walka

Wykład z oprowadzaniem kuratorskim na wystawie Seweryn Mielżyński (1804–1872)

Spotkanie będzie poświęcone masońskim, spiskowym i wojennym losom bohatera wystawy. Kuratorka wystawy opowie o roli braci Mielżyńskich – Macieja, Ignacego i Seweryna – w tworzeniu masonerii w latach 20. XIX w., udziale w Powstaniu Listopadowym i Wiośnie Ludów 1848 r. w Wielkopolsce. Ciekawostką będzie pokazanie tłoka do pieczęci z herbem Nowina, którego używali Mielżyńscy, znalezionego na terenie obozu powstańczego Wielkopolan z 1831 r. w Waliłach, w powiecie białostockim w 2017 r.

prowadzenie: Agnieszka Murawska, kurator wystawy
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu na wystawę

23.03.2018 l piątek l 18.00
Janosika imię nigdy nie zaginie

Wątki narodowowyzwoleńcze w drzeworytach Władysława Skoczylasa (1883-1934)

Powszechnie znane drzeworyty autorstwa Władysława Skoczylasa przedstawiające zbójników tatrzańskich z ich hersztem Janosikiem na czele, powstałe w czasie pierwszej wojny światowej oraz wojny polsko-bolszewickiej, zawierają w sobie głębokie treści patriotyczne. Czytelne dla współczesnych, obecnie jednak wymagają dodatkowego objaśnienia. Wykład poświęcony będzie kilku spektakularnym przykładom kompozycji, w których elementy kojarzone z folklorem Podhala Skoczylas nasycił aktualnymi u schyłku wojny, treściami. 

prowadzenie: Agnieszka Salamon-Radecka, Gabinet Rycin
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu do muzeum

24.03.2018 l sobota l 12.00
Seweryna Mielżyńskiego drogi do niepodległości. Część II. Praca

Wykład z oprowadzaniem kuratorskim na wystawie Seweryn Mielżyński (1804–1872)

Spotkanie będzie poświęcone roli Seweryna Mielżyńskiego i jego brata Macieja w tworzeniu podstaw społeczeństwa obywatelskiego: polskich stowarzyszeń i organizacji mających na celu wzmocnienie tożsamości i spójności narodowej i społecznej. Były to m.in. Spółka Akcyjna Bazar, Towarzystwo Naukowej Pomocy, Towarzystwo Przyjaciół Nauk, Liga Polska, polskie kasy oszczędnościowe, banki i towarzystwa asekuracyjne; o tych i innych inicjatywach oraz zapisach testamentowych „dla dobra ziomków naszych” opowie kuratorka wystawy.

prowadzenie: Agnieszka Murawska, kuratorka wystawy
mijesce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu na wystawę

WYSTAWY

Z bliska i z daleka. Katedra poznańska na dawnych widokach l 10.03.-20.05.2018

Wystawa zorganizowana z okazji przypadającej w 2018 roku 1050. rocznicy ustanowienia diecezji poznańskiej i konsekracji Jordana na biskupa poznańskiego. Przy wykorzystaniu bardzo różnorodnych eksponatów przedstawiony zostanie zmieniający się wygląd tego najważniejszego w Poznaniu zabytku sakralnego, jakim jest obecna bazylika archikatedralna pw. śś. Piotra i Pawła, począwszy od początku XVII wieku aż do powojennej odbudowy. Zaprezentowane zostaną grafiki, rysunki, akwaforty, gwasze, obrazy, fotografie i pocztówki.

kurator: Waldemar Karolczak 
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania (Ratusz), Stary Rynek 1
wstęp w cenie biletu do oddziału



               

A. Hannytkiewicz, Tango, 1930
S. Kubicki, Plakat do I Wystawy Buntu, 1918

Kwiecień

SPOTKANIA/WYKŁADY /WARSZTATY

6.04.2018 l piatek l 18.00 - występ scholi, 18.30 - wykład
Męczeństwo św. Stanisława, czyli jak można było zostać narodowym bohaterem w średniowieczu, dialog przy obrazie

Późnogotycki obraz Męczeństwo św. Stanisława wprowadza widza w samo sedno zdarzeń roku 1079 – dramatycznej śmierci krakowskiego biskupa Stanisława. Obraz będzie punktem wyjścia do rozważań na temat znaczenia tego dramatu dla ideologii władzy duchowej i monarszej. Kanonizacja biskupa w 1253 r. stworzyła podstawy dla uznania go – obok św. Wojciecha – patronem Polski. Sztuki wizualne stały się wdzięcznym polem do kształtowania zbiorowej wyobraźni pokoleń o zasługach i osobie św. Stanisława.

Przegląd najważniejszych zabytków plastyki średniowiecznej, ołtarzy, relikwiarzy, pieczęci, znaków pielgrzymich oraz monet: od denara wybitego w Krakowie ok. 1250 r. aż po dukat Aleksandra Jagiellończyka (znany obecnie tylko z opisu), stanowić będzie dobry materiał do ukazania powiązań świata sztuki i ideologii w różnych okresach wieków średnich.

Wykład poprzedzi występ scholi Canticum Cordium, która wykona chorały gregoriańskie wprowadzające w ducha epoki.

prowadzenie: dr Adam Soćko, dr Witold Garbaczewski
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu do muzeum

13.04.2018 l piątek l 18.00
W kręgu staropolszczyzny. Michał Grudziński czyta Pamiątki Soplicy Henryka Rzewuskiego. Spotkanie 2.: gawęda Sawa

Prezentacja sarmackich funeraliów, m.in. tablic trumiennych Friedricha Johanna von Maydell (1647–1697).

Cykl obejmuje cztery spotkania z Pamiątkami Soplicy Henryka Rzewuskiego, które w Muzeum będzie czytał Michał Grudziński.

Każdemu z czterech wybranych fragmentów Pamiątek… towarzyszyć będzie prezentacja obiektu sztuki polskiej XVII–XVIII w. z ekspozycji Muzeum Sztuk Użytkowych.

prowadzenie: Renata Sobczak-Jaskulska
miejsce: Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

14.04.2018 l sobota l 11.15 - warsztat dla rodzin z dziećmi, 13.00 - spotkanie dla widzów dorosłych
ALFABET POLSKI

Galeria Plakatu i Designu Muzeum Narodowego w Poznaniu, poza znaczącą kolekcją plakatu, posiada także zbiór książki ilustrowanej, przede wszystkim współczesnej, której różnorodne oblicza ukazują nowe tendencje oraz kierunki rozwoju myśli grafiki użytkowej. Są to obiekty zauważane i doceniane w kraju oraz za granicą, a ich autorzy nagradzani w prestiżowych konkursach i na przeglądach tej dziedziny twórczości.

Zapraszamy na wydarzenie Alfabet polski poświęcone dwóm książkom podejmującym w niebanalny sposób temat współczesnego rozumienia patriotyzmu: Alfabet polski (2015) i najnowszej, wydanej w marcu 2018, Alfabet niepodległości, obie ukazały się nakładem wydawnictwa Muchomor. Publikacje są wartościowe zarówno ze względu na treść, jak i wyróżniające się opracowanie graficzne autorstwa Agaty Dudek i Małgorzaty Nowak (Acapulco Studio) oraz Joanny Gębal i Emili Pyzy.

Na wydarzenie Alfabet polski składają się dwa spotkania:

1) warsztaty dla rodzin z dziećmi powyżej 4. roku życia

Artystyczne spotkanie z książkami wokół pytań „kim jestem?” i „co tworzy moją tożsamość?”. Wspólne odczytanie fragmentów obu publikacji i poszukiwanie odpowiedzi na postawione pytania, by następnie przetworzyć je w formie plastycznej.

prowadzenie: Barbara Górecka
miejsce: Sala Spotkań, Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału, zapisy: basia@mnp.art.pl

2) spotkanie dla widzów dorosłych

Spotkanie z Anną Skowrońską, autorką książek.

Spotkanie połączone z panelem dyskusyjnym skierowane jest przede wszystkim do rodziców, nauczycieli, edukatorów i osób zainteresowanych współczesną literaturą dla dzieci. Tematem poruszanym w rozmowie z zaproszonymi gośćmi będzie zagadnienie budowania poczucia przynależności narodowej oraz wykorzystania książki jako narzędzia w edukacji obywatelskiej dzieci i młodzieży na różnych etapach nauczania.

prowadzenie: Marta Kowerko-Urbańczyk
miejsce: Sala Spotkań, Muzeum Sztuk Użytkowych, Góra Przemysła 1
wstęp w cenie biletu do oddziału

14.04.2018 l sobota l 13.00
Życie artystyczne w Poznaniu w latach 1919–1939

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości Poznań stał się ważnym ośrodkiem na artystycznej mapie kraju. Korzystne warunki do zamieszkania i pracy, w tym także dogodne warunki do uprawiania sztuki, zachęcały do przyjazdu artystów z innych ziem dawnego zaboru austriackiego i rosyjskiego; byli to m.in. Leon Wyczółkowski, Piotr Potworowski, Leon Dołżycki, Stanisław Jagmin, Fryderyk Pautsch, Władysław Roguski, Rudolf Krzywiec i Bazyli Wojtowicz. Na rozwój życia artystycznego wpływ miały również otwarta w 1919 r. Szkoła Sztuki Zdobniczej (obecnie Uniwersytet Artystyczny), zawiązywane ugrupowania artystyczne (Świt, Plastyka), a także liczne wystawy urządzane w dawnych i nowo zakładanych salonach. Prelekcji towarzyszyć będzie prezentacja wybranych prac.

prowadzenie: dr Jarosław Mulczyński
miejsce: Muzeum Historii Miasta Poznania, Stary Rynek 1
wstęp wolny

20.04.2018 l piątek l 18.00
Rewolucja totalna – w stulecie I Wystawy Buntu (kwiecień 1918)

1 kwietnia 2018 r. mija sto lat od otwarcia I Wystawy Buntu, prezentującej prace artystów współpracujących z wydawanym w Poznaniu w latach 1917–1922 „Zdrojem”. Po krakowskiej wystawie Ekspresjonistów Polskich (późniejszych Formistów) z listopada 1917 r. była to kolejna na ziemiach polskich prezentacja twórczości inspirującej się awangardą zachodnią. Pod wieloma względami zaprezentowana na niej sztuka była nawet bardziej nowatorska niż to, co pokazano w Krakowie. Jednocześnie artyści Buntu postulowali specyficzną rewolucję totalną, obejmującą nie tylko kwestie artystyczne i estetyczne, ale także moralne, społeczne i polityczne bardzo aktualne u progu niepodległości.

Wykład przy obiekcie – Plakat I Wystawy Buntu z 1918 r. ze zbiorów Muzeum

prowadzenie: Agnieszka Salamon-Radecka
miejsce: Muzeum Narodowe w Poznaniu, al. Marcinkowskiego 9
wstęp w cenie biletu do muzeum

22.04.2018 l niedziela l 14.00 (obowiązują zapisy)
Raczyńskich recepta na niepodległość

Dziedzictwo rodu Raczyńskich łączy wspólny mianownik, który jest wyrazem politycznych przekonań zakorzenionych w wielkopolskiej tradycji. Odnajdujemy go w ich wszechstronnej, materialnej i niematerialnej spuściźnie zarówno z czasów walki o niepodległość, jak i tylko pozornie łatwiejszych czasów wolności. Ostatni z rodu, Edward Bernard Raczyński, mając tego pełną świadomość, pozostawił Polakom niezwykłe przesłanie, widniejące nad jego grobem w rogalińskim mauzoleum. Tworząc Fundację im. Raczyńskich przy MNP, przekazał też Narodowi rezydencję przodków z pamiętającymi początki państwa polskiego dębami, z pełnym znaczeń pałacem i kościołem-mauzoleum, wreszcie z niezwykłą galerią ojca, tworzoną w przeddzień odzyskania niepodległości. To właśnie tutaj spróbujemy odnaleźć ów wspólny mianownik, będący ponadczasową receptą na zachowanie niepodległości.

prowadzenie: dr Ewa Leszczyńska
miejsce: Muzeum Pałac w Rogalinie, ul. Arciszewskiego 2, Rogalin
wstęp w senie biletu do pałacu, zapisy pod numerami tel.: 61 813 88 00, 61 813 88 29 

 

WYSTAWY

„Pod znakiem orła białego…”. Wielkopolska, Śląsk, Pomorze – drogi do niepodległości 1918–2018 l 15.04.–11.11.2018

Wystawa upamiętnia działania Wielkopolan na rzecz odzyskania niepodległości. Przypomni wydarzenia zbrojne i pracę organiczną, które podtrzymywały polskość na terenie zaboru pruskiego. Ukazane zostanie znaczenie Polskiego Sejmu Dzielnicowego skupiającego delegatów – reprezentantów Polaków mieszkających na terenie Rzeszy Niemieckiej, przede wszystkim z Wielkopolski, Śląska i Pomorza Gdańskiego, zorganizowanego w Poznaniu w dniach 3–5 grudnia 1918 r. Pokazany zostanie wysiłek, który podjęto na rzecz zniesienia zaboru pruskiego w Powstaniu Wielkopolskim 1918–1919, pomocy w plebiscytach na Śląsku, Warmii i Mazurach, udziału Wielkopolan w powstaniach śląskich i przejęciu Pomorza Gdańskiego.

Wystawa ze zbiorów własnych, których nie można obejrzeć na ekspozycji stałej Wielkopolskiego Muzeum Wojskowego. Zaprezentowane zostaną m.in. znaki wojskowe i kombatanckie, broń, mundury, fotografie, druki okolicznościowe, pocztówki, przedmioty o charakterze pamiątkowym itp.

kuratorzy: Jarosław Łuczak, Anna Szukalska-Kuś, Alina Sokołowska
miejsce: Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Stary Rynek 9
wstęp w cenie biletu do oddziału