Zbiory Gabinetu Numizmatycznego MNP posiadają podstawowe znaczenie dla numizmatyki polskiej. Gromadzenie go sięga roku 1857, w którym powstało Muzeum Starożytności Polskich i Słowiańskich w Wielkim Księstwie Poznańskim Towarzystwa Przyjaciół Nauk. W roku 1895 r. został powołany Gabinet Numizmatyczny w ówczesnym Muzeum Prowincjonalnym (niemieckim).

Nie do powetowania są straty, jakie poniósł Gabinet podczas okupacji niemieckiej 1939 - 1945 w okresie II Wojny Światowej. Przepadło bezpowrotnie m. in. 456 sztuk monet i medali złotych, w tym szereg pierwszorzędnych rzadkości, między innymi 367 talarów polskich, wiele innych rzadkich monet polskich, zwłaszcza średniowiecznych, większość medali srebrnych.

Zbiory Gabinetu liczą obecnie ponad 140 000 obiektów, w tym ok. 95 000 monet, ok. 10 000 medali, medalików, orderów, odznak, ponad 1700 plakiet i medalionów, blisko 20 000 papierowych znaków pieniężnych ( banknotów, bonów, akcji, cegiełek), ok. 3 500 zabytków sfragistycznych ( tłoków pieczętnych, pieczęci, odbitek) oraz odlewy gipsowe monet i medali i inne.

Podstawę zbiorów tworzą kolekcje monet polskich X - XX wieku ( prawie 50 000 sztuk, w tym 18 000 monet średniowiecznych. Gabinet posiada ponadto ok. 4 000 monet starożytnych i bizantyńskich oraz 3 500 monet krzyżackich. W zbiorze monet obcych przeważają monety państw niemieckich oraz rosyjskie.

W kolekcji medali dominują obiekty polskie i z Polską związane z XVI - XX wieku, Wśród plakiet i medalionów szczególnie ważne są obiekty z portretami osobistości polskich XIX - XX w. oraz znakomity zespół plakiet renesansowych z XV - XVI w. włoskich, niemieckich i francuskich.

Gabinet nie dysponuje własną ekspozycją stałą. Kwerendy naukowe prosimy zgłaszać z wyprzedzeniem.